Insert image here

Lleoedd i ymweld â nhw

Pwll Mawr Amgueddfa Lofaol Cymru

Pwll Mawr Amgueddfa Lofaol Cymru
Disgrifiad
Pwll Mawr: Amgueddfa Lofaol Cymru yw'r atynfa fwyaf poblogaidd o fewn Safle Treftadaeth y Byd Blaenafon. Mae'r amgueddfa yn seiliedig ar hen Bwll Glo Pwll Mawr, a suddwyd tua 1860 ac a gaeodd yn 1980. Agorodd y safle fel amgueddfa yn 1983 ac mae nawr yn adnabyddus ar draws y byd, yn arbennig ar ôl ennill Gwobr Gulbenkian am amgueddfa'r flwyddyn yn 2005.Mae ymweliad â Phwll Mawr yn cynnwys disgyniad 300 troedfedd (90m) i'r hen bwll, ble bydd cyn-löwr yn mynd â chi ar daith gyfareddol a phersonol yng ngolygfeydd, synau ac arogleuon y pwll i greu syniad o sut beth oedd gwaith yn y pwll glo.Ar yr wyneb mae yna gyflwyniad clyweledol cyffrous 20 munud yn disgrifio llafur dyddiol y glowyr a'r newidiadau mewn gweithfeydd glo dros amser.Mae'r amgueddfa hefyd yn cynnwys adeiladau hanesyddol sy'n gysylltiedig â'r diwydiant glo gan gynnwys gefail, stablau, caban bwyd glowyr, ystordy ffrwydron a chwt halio. Efallai mai'r adeilad mwyaf diddorol yw'r Baddonau a dderbyniodd bleidlais fel trysor cenedlaethol gorau Cymru mewn rhaglen deledu ar y BBC yn 2007. Gallwch weld y cawodydd a'r ystafelloedd cypyrddau, ynghyd â chreiriau ac arddangosfeydd sy'n galluogi dealltwriaeth o fywyd pob dydd glöwr
Lleoliad
Blaenavon
Math
Caffi, Safle treftadaeth, Amgueddfa, Siop
Ffôn
029 2057 3650
Cyfeiriad
Pwll Mawr: Amgueddfa Lofaol Cymru, Blaenavon, NP4 9XP
Gwefan
www.museumwales.ac.uk/cy/bigpit/

Canolfan Ymwelwyr Bragdy Rhymni

Canolfan Ymwelwyr Bragdy Rhymni
Disgrifiad
Cyfle i ddysgu cyfrinach creu Cwrw Go iawn a blasu'r ddiod euraid.
Lleoliad
Blaenavon
Math
Safle treftadaeth, Amgueddfa
Ffôn
01495 790456
Cyfeiriad
Canolfan Ymwelwyr Bragdy Rhymni, Stad Ddiwydiannol Gilchrist Thomas, NP4 9RL
Gwefan
https://www.rhymneybrewery.com

Tref Treftadaeth Blaenafon

Tref Treftadaeth Blaenafon
Disgrifiad
Datblygodd Heol Lydan, prif ganolfan masnachol Blaenafon, yng nghanol y 19eg ganrif er mwyn cefnogi anghenion poblogaeth gynyddol. Yn ystod oes Victoria roedd y stryd yn llawn busnesau llwyddiannus a'r dref yn llawn prysurdeb. Erbyn 1901 roedd dros ddau gant o adeiladau masnachol ym Mlaenafon, gan gynnwys dwsinau o dafarndai.Mae treftadaeth y dref yn amlwg yn y nifer o adeiladau cyhoeddus ysblennydd, gan gynnwys Neuadd y Gweithwyr ( a adeiladwyd gan weithwyr y dref), Llyfrgell Blaenafon a nifer o eglwysi a chapeli a oedd oll yn rhan bwysig o fywyd y dref. Gallwch ddysgu mwy am hanes y Dref Treftadaeth trwy godi taflen taith gerdded o Ganolfan Treftadaeth y Byd Blaenafon er mwyn mynd o gwmpas y dref arbennig hon.
Lleoliad
Blaenavon
Math
Safle treftadaeth
Ffôn
01495 742333
Cyfeiriad
Heol Lydan

Neuadd y Gweithwyr Blaenafon

Neuadd y Gweithwyr Blaenafon
Disgrifiad
Mae Neuadd y Gweithwyr Blaenafon yn un o'r adeiladau mwyaf trawiadol ar Safle Treftadaeth y Byd Blaenafon. Mae'r Neuadd, a agorodd ym mis Ionawr 1895, yn dyst i hanes cymdeithasol balch Blaenafon. Cafodd y gwaith adeiladu ei ariannu gan Sefydliad y Gweithwyr Blaenafon, a gasglodd didyniad wythnosol o ddimai o gyflog ei aelodau. Am ddegawdau roedd Neuadd y Gweithwyr yn ganolbwynt i'r gymuned, gan ddarparu llyfrgell, gemau, adloniant a gweithgareddau hamdden.Heddiw, mae Neuadd y Gweithwyr Blaenafon dal i fod yn darparu ar gyfer y gymuned, drwy gynnig sinema, cyngherddau, snwcer a thenis bwrdd. Mae hefyd yn gartref i lawer o grwpiau a chymdeithasau, a chynhelir cynadleddau a chyfarfodydd yno.
Lleoliad
Blaenavon
Math
Safle treftadaeth
Ffôn
01495 792661
Cyfeiriad
Stryd Fawr, NP4 9PT
Gwefan
https://www.blaenavonworkmenshall.uk/

Pwll y Ceidwad

Pwll y Ceidwad
Disgrifiad
Mae Pwll y Ceidwad, a elwir hefyd yn Bwll Pen-ffordd-goch neu Bwll yr efail, wedi ei leoli ger Pwll Du, ar y bryn uwchben Blaenafon. Cafodd y pwll ei adeiladu ar ddechrau'r 19eg ganrif i ddarparu dwr ar gyfer Efail Garnddyrys, a ddechreuodd gynhyrchu tua 1817. Cafodd yr efail ei datgymalu yn ystod y 1860au ac er nad oedd gan y pwll ddiben diwydiannol bellach, daeth yn llecyn prydferth lleol dros nos. Cafodd ei enwi'n Bwll y Ceidwad am fod ceidwad neu 'ciper' y rhostiroedd grugieir yn byw mewn bwthyn gerllaw.Heddiw, mae maes parcio Pwll y Ceidwad yn fan cychwyn delfrydol i gerdded ar Fynydd Blorens. Er enghraifft, os byddwch yn dilyn Llwybr y Mynydd Haearn byddwch yn darganfod llawer o bethau i'ch atgoffa o ddiwydiant y 19eg ganrif, gan gynnwys tramffyrdd a thwneli.
Lleoliad
Blaenavon
Math
Parc Gwledig, Safle treftadaeth, Golygfan, Llwybr Cerdded/Beicio
Ffôn
01495 742333
Cyfeiriad
Heol y Fenni (B4246)

Gwarchodfa Natur Leol Llynnoedd y Garn

Gwarchodfa Natur Leol Llynnoedd y Garn
Disgrifiad
Arferai Gwarchodfa Natur Leol Llynnoedd y Garn fod yn ardal a oedd wedi ei gorchuddio â thomenni gwastraff a hen weithfeydd glo, ond yn dilyn cynllun helaeth i adfer y tir cafodd ei hagor yn swyddogol ym 1997 fel ardal hardd ar gyfer trigolion ac ymwelwyr. Mae'n gorchuddio 40 hectar, ac mae'r llynnoedd a'r glaswelltiroedd yn darparu cynefin a man bridio amrywiol ar gyfer ystod eang o fywyd gwyllt.Wrth i chi grwydro o gwmpas y llynnoedd rydych yn debygol o weld hwyaid copog, ehedyddion, giachod, pibyddion coesgoch a gwyachod bach. Efallai y byddwch hefyd yn ffodus i weld adar sy'n mudo o Affrica, fel y Pibydd Cyffredin a Thelor yr Helyg. Yn ddiweddar, crëwyd ardal gwlypdir newydd gyda chuddfan adar, felly er mwyn cael y gorau o'ch ymweliad gwnewch yn siwr bod gennych eich ysbienddrych a llyfr adar wrth law!
Lleoliad
Blaenavon
Math
Golygfan, Llwybr Cerdded/Beicio
Ffôn
01495 742333
Cyfeiriad
Heol y Garn (B4248), Garn-yr-erw

Canolfan Treftadaeth y Byd Blaenafon

Canolfan Treftadaeth y Byd Blaenafon
Disgrifiad
Canolfan Treftadaeth y Byd Blaenafon yw'r man cychwyn delfrydol ar gyfer eich ymweliad â'r ardal. Wedi'i lleoli yn hen Ysgol Sant Pedr sydd wedi cael ei hadfer mewn ffordd gydymdeimladol, mae'n darparu trosolwg o sut y mae straeon Tirwedd Ddiwydiannol Blaenafon yn bwysig ar draws y byd.Gallwch bori drwy'r arddangosfeydd a fideos traddodiadol sy'n darlunio hanes rhyfeddol yr ardal a gallwch dreiddio'n ddyfnach i hanes Blaenafon trwy ddefnyddio sgriniau cyffwrdd rhyngweithiol i archwilio amrywiaeth o bynciau, gan gynnwys safonau byw, daeareg, systemau trafnidiaeth a Threftadaeth Byd.Mae'r ganolfan hefyd yn cynnig darpariaeth addysg arbenigol ar gyfer ysgolion, cyfleuster ymchwil a'r cyfleusterau cynadledda diweddaraf. Galwch heibio i roi dechrau da i'ch ymweliad!
Lleoliad
Blaenavon
Math
Safle treftadaeth
Ffôn
01495 742333
Cyfeiriad
Heol yr eglwys, NP4 9AE
Gwefan
https://www.visitblaenavon.co.uk/en/VisitBlaenavon/ThingsToDo/BlaenavonWorldHeritageCentre.aspx

Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog

Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog
Disgrifiad
Mae dros 40% o Safle Treftadaeth y Byd Blaenafon ym Mharc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog. Mae'r dirwedd odidog yn llawn hanes ac mae llawer o bethau i'w gweld a'u gwneud.Yn ymestyn o'r Gelli Gandryll yn y dwyrain i Landeilo yn y gorllewin, mae Parc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog yn cwmpasu ardal dros 500 milltir sgwâr. I'r anturus mae mynyddoedd ysblennydd, llynnoedd, afonydd ac ogofâu i'w harchwilio. I'r rheini sy'n chwilio am amser mwy hamddenol mae digon o lonydd gwledig tawel, tafarndai croesawgar, llwybrau beicio hawdd, teithiau cerdded ar hyd y gamlas a golygfeydd tawel i'w darganfod.Y Parc Cenedlaethol yw'r lle perffaith i fynd i gerdded p'un a ydych am grwydro'n hamddenol drwy gaeau a choedwigoedd neu gael eich denu gan her y mynyddoedd uchel. Mae beicio hefyd yn drywydd poblogaidd gyda dewis o feicio mynydd egnïol neu daith feicio hamddenol; gallwch logi beiciau ar ôl i chi gyrraedd.
Math
Parc Gwledig, Llwybr Cerdded/Beicio
Ffôn
01874 623366
Gwefan
www.breconbeacons.org

Amgueddfa Gymunedol Blaenafon

Amgueddfa Gymunedol Blaenafon
Disgrifiad
Wedi'i leoli yn Neuadd y gweithwyr ysblennydd a rhedeg gan dîm o wirfoddolwyr gyfeillgar, mae'r Amgueddfa cymunedol Blaenafon yn dathlu treftadaeth ddiwylliannol falch Blaenafon a'r maes glo De Cymru.
Lleoliad
Blaenavon
Math
Amgueddfa
Ffôn
01495 790991
Cyfeiriad
Neuadd y Gweithwyr, Y Stryd Fawr, NP4 9PT
Gwefan
www.fb.com/blaenavonmuseum

Rheilffordd Dreftadaeth Blaenafon

Rheilffordd Dreftadaeth Blaenafon
Disgrifiad
Gan fynd heibio Llynnoedd Garn, mae Rheilffordd Dreftadaeth Blaenafon yn teithio drwy Dirwedd Ddiwydiannol hynod Blaenafon, ar uchder mwyaf unrhyw reilffordd safonol wedi'i diogelu yng Nghymru a Lloegr.
Lleoliad
Blaenavon
Math
Safle treftadaeth, Arall
Ffôn
01495 792263
Cyfeiriad
Furnace Sidings, NP4 9SF
Gwefan
www.pontypool-and-blaenavon.co.uk

Eglwys Sant Pedr

Eglwys Sant Pedr
Disgrifiad
Eglwys y plwyf Blaenafon, Eglwys Sant Pedr yw'r eglwys ddiwydiannol gyntaf yn yr hen Sir Fynwy. Mae nifer o nodweddion diddorol ynddi, sy'n tystio i bwysigrwydd y diwydiant haearn yn yr ardal.Ymhlith y nifer o nodweddion unigryw sydd i'w gweld mae maen bedydd haearn bwrw, pileri haearn bwrw yn dal y balconi i fyny, siliau drws haearn bwrw a grwp o bum bedd gyda haearn ar eu brig yn y fynwent. O gwmpas muriau'r eglwys mae placiau coffa dinasyddion enwog Blaenafon i'w gweld, gan gynnwys yr haearnfeistr Samuel Hopkins, a adeiladodd, gyda'i ewythr a'i bartner busnes, Thomas Hill o Dennis, yr eglwys ym 1804.
Lleoliad
Blaenavon
Math
Safle treftadaeth
Ffôn
01495 524599
Cyfeiriad
Heol yr Eglwys

Camlas Sir Fynwy ac Aberhonddu

Camlas Sir Fynwy ac Aberhonddu
Disgrifiad
Mae camlas Sir Fynwy ac Aberhonddu yn rhedeg am 32 o filltiroedd (51.5 km) trwy olygfeydd hynod ym Mharc Cenedlaethol Bannau Brycheiniog rhwng Aberhonddu a Phont-y-pwl ac yna ymlaen i Gasnewydd. Ym 1970 ail-agorwyd y gamlas ac fe'i defnyddir nawr ar gyfer canwa, pysgota, cerdded ar y llwybr halio, ac ar gyfer gwyliau cychod camlas.
Math
Camlas, Safle treftadaeth, Llwybr Cerdded/Beicio
Gwefan
www.goytrewharf.com

Gwaith Haearn Blaenafon

Gwaith Haearn Blaenafon
Disgrifiad
Blaenavon Iron Works, the location of the award winning television series Coal House on the BBC, is the most significant landmark in the Industrial Landscape of Blaenavon. The ironworks, which started production in 1789 is the best preserved blast furnace of its time to survive from the beginning of the industrial revolution. Blaenavon Iron Works is historically significant because the ironworks, during the beginning of the nineteenth century, was one of the most important iron producers in the world.
Lleoliad
Blaenavon
Math
Safle treftadaeth, Amgueddfa
Ffôn
01495 792615
Cyfeiriad
North Street, NP4 9RN
Gwefan
https://cadw.gov.wales/visit/places-to-visit/blaenavon-ironworks
Arddangos 1 i 13 o 13